چرخه اکسیژن

از اکسیژن هوا شروع می کنیم که طی تنفس در گیاهان و جانوران و سایر جاندارانی که تنفس هوازی دارند با مواد آلی ترکیب می شود آن ها را می سوزاند و کربن آن ها را به صورت کربن دی اکسید آزاد می کند.تنفس هم در روز و هم در شب رخ می دهد.

 اکنون کربن دی اکسید آزاد شده در روز جذب گیاه شده و در پدیده فتوسنتز مصرف شده و کربن آن وارد مواد آلی می شود و اکسیژن آن به صورت مولکولی آزاد شده به هوا بر می گردد. مواد آلی از بدن گیاهان به بدن جانوران می رود و دوباره این مواد با اکسیژن ترکیب شده و می سوزند و کربن دی اکسید آزاد می کنند و این چرخه ادامه پیدا می کند.

زنجیره غذای و شبکه غذایی

 ساده ترین نوع رابطه غذایی بین جانداران که هر جاندار از جاندار قبلی به عنوان غذا استفاده می کند و خود غذای جاندار بعدی می شود را زنجیره غذایی می گویند.

به چند زنجیره غذایی که با هم در ارتباط باشند شبکه غذایی می گویند.

اما می خواهیم با این مقدمه ساده به سراغ سئوالات جدی تر برویم:

باتوجه به نمودار زیر به سئوالات زیر پاسخ دهید:

الف- نام نمودار چیست؟

ب-از روی نمودار زنجیرههای غذایی 3و4و5و6و7  حلقه ای بنویسید.

ج- هر یک را مشخص کنید:تولید کنندگان – اولین مصرف کنندگان –دومین مصرف کنندگان

د- کدام قسمت نمودار با هرم تعداد تناقض دارد ؟چرا؟

با استفاده از موجودات زنده زیر یک شبکه غذایی با چهار زنجیره غذایی بنویسید:

(   گندم – شاهین – هویج – روباه – ملخ – خرگوش – موش – کاهو – گنجشک)

چرخه کربن

در چرخه کربن به جای کربن،  کربن دی اکسید وارد چرخه می شود. کربن دی اکسید  هوا، بوسیله گیاهان گرفته می شود و در پدیده فتوسنتز وارد مواد آلی( ترکیبات کربن دار) می شود. سپس  این مواد آلی بوسیله خوردن وارد بدن جانوران می شود. در اثر تنفس و تجزیه(گیاهان و جانوران) دوباره این کربن دی اکسید از مواد آلی آزاد شده و به هوا برمی گردد. و این چرخه ادامه پیدا می کند.در این جا یک مسیر دیگر هم داریم و این مربوط به موادی که در اثر کمبود اکسیژن پوسیدگی ناقص دارند مثل زغال سنگ. این مواد در اثر سوختن کربن دی اکسید را به هوا آزاد می کنند.

تحلیل سئوالات کنکور 91و 92

همانطور که در جدول زیر ملاحظه می فرمایید سهم سئوالات پیش دانشگاهی(سال چهارم) در سال 92 افزایش یافته است. نکته دیگر از بعضی فصل های کتاب پیش دانشگاهی مثل فصل چهار(تغییر و تحول گونه ها) که قبلا سئوال نیامده بود سال 92 سئوال طرح شده و نکته بعدی از فصل های مربوط به نیمسال دوم کتاب پیش دانشگاهی به تنهایی 15 سئوال آمده است. البته این روندی است که در سال های قبل نیز وجود داشته و نشان دهنده اهمیت این قسمت از کتاب برای کنکور است. این موضوع نشان می دهد دانش آموزان سال چهارم باید زمان مناسبی برای مطالعه و تست زنی این فصل ها اختصاص دهند.

کتاب	فصل	تعداد سوال		درصد فراواني
		آزمون 1391	آزمون 1392	آزمون 1391	آزمون 1392
زيست شناسي و آزمايشگاه 1	اول	0	0	24%	18%
	دوم	1	1
	سوم	1	1
	چهارم	2	3
	پنجم	2	0
	ششم	3	2
	هفتم	2	0
	هشتم	1	2
زيست شناسي و آزمايشگاه 2	اول	0	1	36%	28%
	دوم	1	2
	سوم	2	1
	چهارم	2	1
	پنجم	0	0
	ششم	1	1
	هفتم	1	0
	هشتم	4	4
	نهم	2	1
	دهم	3	1
	يازدهم	2	2
زيست شناسي پيش دانشگاهي	اول	2	2	32%	42%
	دوم	1	0
	سوم	0	1
	چهارم	0	1
	پنجم	1	2
	ششم	1	1
	هفتم	2	2
	هشتم	2	4
	نهم	3	4
	دهم	3	3
	يازدهم	1	1
ترکيبي		4	6	8%	12%

چرخه نیتروژن

توضیح چرخه نیتروژن  را از نیترات شروع می کنیم . این نیترات را گیاهان جذب می کنند و با آن پروتئین های گیاهی را می سازند.سپس این پروتئین ها وارد بدن جانوران شده  به صورت پروتئین های جانوری در می آید. سپس این نیتروژن در بدن جانوران تخریب شده و نیتروژن آن به صورت آمونیاک وارد ادرار جانوران شده و وارد محیط می شود ضمنا پس از مرگ گیاهان  و جانوران تجزیه آن ها نیتروژن موجود در پروتئین به صورت  آمونیاک وارد محیط می شود. اما گیاهان آمونیاک  را   مصرف نمی کنند و باید به صورت نیترات در بیاید این کار را دسته ای از باکتری های هوازی به نام  باکتری های شوره گذار انجام می دهند.و این چرخه دوباره تکرار می شود(توضیحاتی که تا اینجا داده شد مربوط به فلش های پیوسته می باشد). اما چرخه نیتروژن به این سادگی هم نیست و دو دسته باکتری دیگر هم در این چرخه نقش دارند . یک گروه باکتری های شوره زدا که باکتری های بی هوازی می باشند و نیترات را به آمونیاک یا نیتروژن هوا تبدیل می کنند. دسته دیگر باکتری های تثبیت کننده نیتروژن هستند که با استفاده از نیتروژن هوای موجود بین ذرات خاک را گرفته و با آن آمونیاک یا نیترات می سازند.

سئوال1- چهار دسته باکتری موجود در چرخه نیتروژن را نام ببرید؟

سئوال2- سه مورد تفاوت باکتری های شوره گذار و شوره زدا را بنویسید.

سئوال 3- هوازی یا غیر هوازی بودن باکتری های چرخه نیتروژن را مشخص کنید؟

سئوالات فصل6 علوم زیستی - اکولوژی یا بوم شناسی

سئوالات فصل6 علوم زیستی مطابق با آخرین تغییرات کتاب درسی سال تحصیلی 93-92

اکولوژی یا بوم شناسی

فصل ششم، فصل بزرگی است که در امتحان پایانی نیمسال دوم(خرداد ماه) 6/5 نمره مستقیم دارد و بخشی از نمره فعالیت ها را نیز به خود اختصاص می دهد به همین دلیل این فصل از اهمیت زیادی برخوردار است. در این جا سئوالات این فصل را می آوریم و بعضی از سئوالات که جواب آن ها به شکل مستقیم در کتاب داده نشده هم جواب داده شده و در پایان هم نمونه های  از سئوالات هماهنگ کشوری آورده شده تا سبب آشنایی شما با اینگونه سئوالات شود.

 برای دیدن سئوالات بر روی ادامه مطلب کلیک کنید.

ادامه نوشته

گردش خون در ماهی

 شکل بالا شکل کتاب درسی است که در اسم گذاری رگ ها تغییراتی داده شده است. خون بدون اکسیژن و تیره رنگ توسط سیاهرگ شکمی به قلب می آید. قلب ماهی دو حفره ای است. حفره اول دهلیز و دومی بطن نام دارد. خون تیره ابتدا به دهلیز وارد شده و از آنجا به بطن می رود. بطن عضلانی است و مانند یک پمپ عمل کرده و  خون تیره را بوسیله سرخرگ آئورت از بطن خارج شده و دو شاخه می شود که در شکل سرخرگ شکمی نامگذاری شده است سرخرگ های شکمی خون تیره را به چهار جفت کمان آبششی می فرستند که در آنجا اکسیژن گیری می کند و خون روشن بوسیله سرخرگ پشتی به سرخرگ های قسمت های مختلف بدن فرستاده می شود و در نهایت در مویرگ ها تبادل اکسیژن و کربن دی اکسید صورت گرفته و خون تیره بوسیله سیاهرگ ها به سیاهرگ شکمی و از آن جا به قلب بر می گردد و دوباره این مراحل طی می شود.
چند نکته:
نکته 1:همیشه در سرخرگ خون روشن وجود ندارد. سرخرگ رگی است که خون را از قلب می برد. سرخرگ شکمی دار ای خون تیره([با اکسیژن کم) است.
نکته  2:همیشه پس از مویرگ ها سیاهرگ داریم اما اینجا یک استثناء داریم پس از مویرگ های آبششی سرخرگ پشتی را داریم.
نکته 3:سرخرگ ششی فشار خون کمی دارد چون قبلا از مویرگ های آبششی گذشته و فشار خون آن گرفته شده است.
نکته 4: خون تیره پس از خارج شدن از قلب دیگر به قلب باز نمی گردد و به شش ها فرستاده شده و از آنجا مستقیما به کل بدن می رود به همین دلیل گردش خون ماهی را ساده می نامند.
نکته 5:گردش خون ماهی بسته است چون خون از رگ ها خارج نمی شود.
نکته 6: گردش خون در ماهی کامل است چون خون تیره و روشن مخلوط نمی شود.
نکته 7:قبل از دهلیز یک کیسه با دیواره نازک به نام سینوس سیاهرگی وجود دارد که خون سیاهرگ شکمی به آن می ریزد. بعد از بطن هم یک بخش حجیم به نام حباب سرخرگی وجود دارد.
نکته8: خونی که به قلب ماهی وارد می شود خون تیره است و خون خروجی از قلب ماهی هم تیره است.
 برای دانلود فیلم گردش خون در باله دمی ماهی بر روی قسمت زیر کلیک نمایید:

 دانلود

 

مراحل انتقال گازهای تنفسی در بدن

 مسیر انتقال اکسیژن

 

 

1- از محیط بیرون به شش ها

 

2- از شش ها(کیسه های هوایی) به خون 

 

3- انتقال در خون

 

4- انتقال از خون به بافت
 

مسیر انتقال کربن دی اکسید بر عکس می باشد از 4 به 1

 

 

در شکل زیر مراحل را بیابید.

 

 

 

 

سئوالات فصل6- پویایی جمعیت ها و اجتماعات زیستی

سئوالات امتحان های نهایی فصل6 کتاب چهارم  پویایی جمعیت ها و اجتماعات زیستی را با کلیک بر روی قسمت زیر دانلود کنید:

دانلود

منحنی اسپیروگرام

منحنی حاصل از اسپیرومتری را اسپیروگرام می گویند.

 

اما هزار نکته باریکتر از مو اینجاست!!

از روی این نمودار می توان حجم هریک از تعاریف مربوط به اسپیرومتری را به دست آورد:

مثلا با توجه به اینکه ظرفیت شش ها 5900 سی سی است هوای باقیمانده 1200سی سی ، هوای ذخیره بازدمی 1200، هوای جاری 500، هوای مکمل 3000.

چطوری؟!

هوای باقیمانده که مشخصا عدد 1200 سی سی دارد(روی نمودار نگاه کن). با کم کردن 2400 از 1200 مقدار هوای ذخیره بازدمی 1200 به دست می آید.هوای جاری هم که طبق متن 500 است. اگر 2900 که روی نمودار داده شده را از ظرفیت شش ها 5900 کم کنیم هوای ذخیره دمی هم 3000 می شود. 

حالا یک سئوال! ظرفیت حیاتی را با دو روش حساب کن؟

سئوال: هوای مرده کجایی نمودار است؟هوای مرده داخل هوای جاری است و مستقل در نمودار مشاهده نمی شود.

سئوال: وقتی نفس می کشیم هوای داخل دستگاه کم می شود، پس چرا منحنی رو به بالا می رود؟

به خاطر وجود قرقره که جهت حرکت را عوض می کند.

این هم یک اسپیروگرام خارجکی!

 

 

 

انیمیشن های تقسیم میتوز و میوز

 

برای مشاهده انیمیشن های مربوط به تقسیم میتوز و میوز بر روی موارد زیر کلیک کنید:

میتوز وسیتوکینز

میتوز


انیمیشن چرخه سلولی و میتوز همراه با فیلم واقعی از میتوز

فیلم واقعی از میتوز

میتوز1
 

میتوز2

میوز

میوز1

میوز 2

میوز3

میوز4

میتوز3

دانلود مجله رشد زیست شناسی دی ماه 92

با کلیک بر روی عکس زیر دانلود فرمائید:

عکس های واقعی از جنین انسان

در زیر عکس های زیبایی مربوط به تشکیل جنین انسان وجود دارد:

دانلود

 

نیرنگ تکامل

یکی از مباحث پر تنش در زیست شناسی مبحث تحول گونه ها یا همان موضوعی است که به تکامل مشهور شده است. امروزه در کتاب های مرجع زیست شناسی تکامل به عنوان یک موضوع مسلم و غیر قابل خدشه مطرح می شود و این موضوع مطرح می شود که زیست شناسی امروزی دید تکاملی دارد یعنی اگر مطلبی با نظریه تکاملی منطبق نباشد مورد قبول زیست شناسان نخواهد بود.با این وجود هر گاه شما نظریه تحول گونه ها و مطالب مربوط به آن را در هر سطحی مطالعه کنید یک نوع ابهام احساس خواهید کرد که نشان دهنده کامل نبودن دلیل ارائه شده در این موضوع می باشد. در صورتی که مطالعه بقیه شاخه های زیست شناسی چنین احساسی به شما دست نخواهد داد. به هر صورت اخیرا یک دانشمند ترکیه ای به نام هارون یحیی توانسته با دلیلی علمی که مطرح کرده این نظریه را به چالش بکشد او کتابی به نام نیرنگ تکامل یا THE EVOLUTION DECEIT نوشته و در آن با استفاده از مقالات دانشمندان زیست شناسی در مورد تحول گونه ها به نقد این نظریه پرداخته است.

این دانشمند مناظره های هم با طرفداران سرسخت نظریه تکامل داشته و آن ها را به چالش کشیده است. در این جا یک ترجمه فارسی مربوط به این کتاب با نام ((چالش های پیش روی تکامل)) که ظاهرا کامل نیست ولی اصل مطالب این کتاب را در بر می گیرد برای دانلود می گذارم. امیدواری این است که بتوانیم در این مورد به دور از هرنوع پیش داوری بر اساس حقایق علمی قضاوت کنیم.

برای دانلود بر روی تصویر زیر کلیک نمائید:

ضمنا در وبلاگ زیر نیز ترجمه ای از این کتاب وجود دارد:
http://javidbadiran.mihanblog.com/post/category/10

انواع سلول های معده

۱- سلول های موکوزی : موسین را ترشح می کنند که باعث تولید موکوز قلیایی در معده شده که جدار معده را در مقابل اسید معده محافظت می کند.این سلول ها در سرتاسر دیواره معده قرار دارند.

۲- سلول های اصلی یا پپتیک : این سلول ها آنزیم معده یا پپسینوژن را تولید می کند.این سلول ها در غدد معدی قرار می گیرند.غده های نزدیک پیلور آنزیم های معده را می سازند. 

۳- سلوهای حاشیه ای : تولید کننده اسید معده و فاکتور داخلی معده هستند. این سلول ها در غدد معدی قرار دارند.