چگونه برای امتحان های نهایی بخوانیم که موفق شویم؟

برای موفقیت در امتحان های نهایی و کنکور حتما باید کتاب های زیست شناسی به شکل کامل با  ریزبینی و دقت خوانده شود. آنچه مهم است اینست که در امتحان های نهایی نمی توان مطمئن بود که کدام مطالب مهم است. علت اینست که اولا طراح سئوالات با دبیر شما متفاوت است و ثانیا سعی طراحان بر اینست که در هر امتحان سئوال های جدیدی طرح کنند که قبلا در امتحان ها نیامده باشد. اینجاست که فرق امتحان های نهایی زیست شناسی با امتحان های داخلی مشخص می شود.
با این توضیحات مشخص می شود در امتحان های نهایی(و کنکور) تنها کسانی موفق خواهند بود که کتاب های زیست شناسی را کلمه به کلمه ،خط به خط بخوانند و بفهمند و از شکل ها نمودار ها ، فعالیت ها و... هم به راحتی رد نشوند.
در پاسخ دادن به سئوال های امتحان های نهایی هم دقت شود که جملاتی که نوشته می شود جملات کاملی باشد(تلگرافی ننویسید) ضمنا تا جایی که امکان دارد شبیه جملات کتاب بنویسید. علت اینست که به تصحیح کنندگان امتحان نهایی پاسخنامه های داده می شود که جمله بندی آن دقیقا شبیه جمله بندی کتاب است پس هر چه بیشتر شبیه کتاب بنویسید راحت تر به شما نمره می دهند.
نکته بعدی اینکه بعضی از دانش آموزان می پرسند که اگر سئوال های سال های گذشته را بخوانیم کافی است؟
به طور قطع اگر منظور این است که فقط سئوال های سال های قبل را بخوانید پاسخ منفی است و در امتحان با مشکل مواجه خواهید شد.
 اما روش درست اینست که همراه با خواندن کتاب در طول سال تحصیلی سئوال های سال های قبل را هم کار کنید با این کار هم خودتان را آزمایش می کنید و هم با مدل و روش  امتحان های نهایی آشنا می شوید و هم اعتماد به نفس شما افزایش می یابد.

زمان در کنکور

یکی از ویژگی های کنکور سال 94 عدم همخوانی زمان در نظر گرفته شده برای آزمون و حجم مطالب است. برای 50 سئوال زیست شناسی تنها 36 دقیقه در نظر گرفته شده یعنی برای هر سئوال تقریبا 45 ثانیه وقت داده شده است.

با توجه به مدل سئوالات داده شده این زمان اصلا کافی نیست. بیشتر سئوالات کنکور 94 سئوالات از نوع سئوالات تحلیلی است یعنی تنها با دانستن یک مطلب نمی توان به تست ها پاسخ داد بلکه برای جواب هر سئوال باید روی آن فکر کرد و تجزیه و تحلیل کرد. در ضمن گزینه های تست ها برخلاف سال های دورتر،  نیز همگی چند کلمه ای یا یک جمله یا حتی بیش از یک جمله هستند که خواندن آن ها نیز زمان بر است. در حقیقت گزینه های یک کلمه ای یا کوتاه نداریم. در مورد ((سئوالات چند مورد از جمله های غلط یا صحیح است؟)) که دارای گزینه های کوتاه هستند  هم برای پاسخ دادن باید چهار جمله داده شده را بخوانیم تا بتوانیم جواب دهیم پس گزینه های آن هم در حقیقت تک کلمه ای نیست(مثل تست 183 و 202 و 193).به این ها اضافه کنید مسائل ژنتیک را که دارای راه حل های طولانی است و به شکلی طراحی شده که کسی نتواند از راه حل های میانبر استفاده کند و حتما مجبور شود مسئله را کامل حل کند. و ممکن است برای بعضی این مسائل حداقل 5 دقیقه وقت لازم باشد(مثال تست 181)

نتیجه اینکه به فرض آنکه کسی به شکل کامل بر مطالب مسلط باشد زمان در نظر گرفته شده بسیار کم و غیر معقول به نظر می رسد. با توجه به اینکه به نظر می رسد همین روند در کنکور 95 هم تکرار شود بهترین کار برای داوطلبان کنکور این است که برای مواجه نشدن با کمبود وقت ابتدا تست های که کاملا بلدند و زمان کمتری هم نیاز دارند را جواب بدهند و در صورتی که زمان اضافه ای داشتند به تست های به پردازند که زمان برتر هستند.

توصیه دیگر اینست که داوطلب ها به کنکور دیدگاه ایده آل نداشته باشند چون ممکن است کسانی که دیدگاه ایده آل دارند با این مدل سئوال و وقت کم در نظر گرفته شده سر جلسه کنکور غافلگیر شوند و احساس شوکه شدن سرجلسه باعث شود که نتوانند حتی در حد توان خود ظاهر شوند. پس بهتر است با قبول این واقعیت که ممکن است سئوالات کنکور سخت باشد و زمان نیز کافی نباشد خود را آماده چنین شرایطی کنند تا از غافلگیری و شوکه شدن در سرجلسه کنکور  و احتمالا افسردگی بعد از کنکور در امان باشند.

در آخر توجه به این مطلب ضروری است که اگر سئوالات سخت باشد این سختی برای همه است و کسی موفق است که بهتر از دیگران جواب دهد نه الزاما درصد خیلی بالایی داشته باشد. یعنی وقتی سئوالات سخت است ممکن است 50 درصد هم در مقایسه با دیگران نتیجه خوبی باشد.

تصاویر در کنکور

تصاویر و شکل ها و عکس ها همیشه در زیست شناسی مهم هستند و در فهم مطالب می توانند بسیار تاثیر گذار باشند. در کنکور نیز شکل ها و تصاویر کتاب بخش مهمی از سئوالات را تشکیل می دهند. در سئوالات کنکور زیست 94 گرچه فقط دو به شکل مستقیم داده شده است(سئوال 168 و 177) اما تعدادی از سئوالات از روی شکل های کتاب هستند بدون آنکه شکل ها در کنار سئوال داده شده باشند.مثل سئوال172:

با اطمینان می توان گفت این سئوال را بدون توجه به شکل های فصل 6 کتاب دوم نمی توان پاسخ داد. یعنی مطالب این تست نه در متن کتاب وجود دارد و نه در توضیحات زیر شکل ها.مثلا در گزینه 1 فقط وقتی به شکل کتاب دقت می کنیم می فهمیم که ملخ رگ شکمی ندارد پس گزینه 1 غلط است.یا در مورد گزینه دو فقط وقتی به شکل کتاب نگاه می کنیم می فهیم که خون در قلب کرم خاکی تیره و در خرچنگ دراز روشن است پس این گزینه هم غلط است.یا در مورد گزینه 4 وقتی به شکل ها نگاه می کنیم متوجه می شویم در ماهی برخلاف کرم خاکی خون از خون از رگ پشتی به سمت قسمت عقب بدن می رود. با استفاده از شکل ها به گزینه 3 که جواب است ولی به نظر جمله مبهمی است می رسیم.البته متاسفانه این نوع جملات مبهم در کنکور 94 کم نبود.

در مورد تست 197 هم در صورتی که تصوری از شکل چشم داشته باشیم می توانیم به این سئوال پاسخ دهیم.

 

در مورد سئوال 169 پاسخ دادن به تست بدون توجه به شکل چرخه تخمدان و قاعدگی غیر ممکن به نظر می رسد.

تنها با تطبیق دادن گزینه های تست با شکل کتاب می توان متوجه شد که گزینه 1 صحیح است.

مثال دیگر تست167 است که تنها با دانستن کامل شکل کتاب می توان به آن پاسخ داد و دانستن مطالب نوشته شده برای چرخه زندگی کاهوی دریای کافی نیست.

در توضیحات کتاب به مطلب که زئوسپورها و گامت ها تاژک دارند هیچ اشاره  ای نشده است.با دانستن این مطالب از شکل به راحتی می توان گزینه 4 را انتخاب کرد.

پس نتیجه می گیریم که شکل ها و تصاویر در کنکور نسبتا زیاد استفاده می شود و مطالبی که از شکل ها استفاده شده ممکن است اصلا در متن اشاره نشده باشد و فقط از روی شکل به توان به آن پی برد، پس مطالعه شکل ها نیازمند دقت نظر بالا و ریزبینی فوق العاده است. پس شکل ها را به دقت بخوانید و برای خودتان بارها و بارها ترسیم کنید.

دانلود سئوالات زیست کنکور با پاسخنامه

 

انواع بافت استخوانی

دو نوع بافت استخوانی وجود دارد: بافت استخوانی متراکم و اسفنجی.

1- بافت استخوانی متراکم: از تعداد زیادی سیستم های هاورس ساخته شده است که در کنار هم قرار می گیرند. هر سیستم هاورس، شامل تعدادی تیغه های استخوانی است که به صورت دوایر متحدالمرکز اطراف یک مجرای به نام مجرای هاورس قرار می گیرند. درون هر مجرای هاورس رگ های خونی و عصب قرار می گیرند. بر روی تیغه های استخوانی حفرات وجود دارد که درون هر کدام یک سلول استخوانی قرار دارد به دلیل اینکه سلول های درون ماده زمینه ای سخت قرار دارند برای تبادل مواد بین آن ها رشته های سیتوپلاسمی قرار دارد که این امکان را فراهم می دهد که مواد سلول به سلول از رگ های خونی درون مجرای هاورس منتقل شوند.

 

 

 

یک مدل از سیستم هاورس که در مجرای هاورس سرخرگ، سیاهرگ، رگ لنفی و عصب در آن مشخص شده است. تیغه ها متحدالمرکز با رنگ های یکی در میان سفید و زرد مشخص شده است. در بعضی قسمت ها حفرات محل قرار گیری سلول ها و در بعضی دیگر حفرات همراه سلول نشان داده شده است.

 

 

 عکس واقعی از دو سیستم هاورس در کنار هم

 

 

عکس دیگری از  سیستم هاورس

 

 

2- بافت اسفنجی: این نوع بافت نسبت به بافت متراکم از استحکام کمتری برخوردار است.از تیغه های استخوانی نامنظم تشکیل شده که بین آن ها مغز استخوان قرمز که تولید کننده خون است وجود دارد.سلول های استخوانی بر روی تیغه های نامنظم به شکل خاصی قرار دارند.

 

 

تیغه های نامنظم استخوانی بافت اسفنجی

 

تیغه های نامنظم بافت استخوانی اسفنجی و سلول های استخوانی روی آن ها

 

استخوان ها را به سه گروه تقسیم می کنند: ا- استخوان های دراز مثل استخوان بازو، ران، زند زیرین و زند زبرین ، درشت نی و نازک نی.

2- استخوان های کوتاه مثل استخوان های انگشتان دست و پا.

3- استخوان های پهن مثل استخوان جمجمه ، جناغ سینه، کتف و لگن.

اما استخوان دراز دارای چه بافتی است؟ در دو سر استخوان دراز دارای بافت اسفنجی و در قسمت وسط دارای استخوان متراکم است.

 

 

بافت های استخوانی در استخوان های پهن چگونه قرار می گیرند؟

در دو طرف استخوان پهن بافت استخوانی متراکم و در قسمت وسط به شکل بافت اسفنجی.

 

 

بافت استخوانی استخوان های کوتاه چگونه قرار می گیرند؟

دور تا دور استخوان از بافت استخوان متراکم و در قسمت وسط از نوع اسفنجی است.

 حالا به سئوالات زیر پاسخ دهید:

نوع بافت استخوانی استخوان های زیر را مشخص کنید:

استخوان بند انگشت، استخوان ران، استخوان جمجمه

 

امتحان امتحان

جهت مشاهده بارم بندی و نمونه سئوالات خرداد بر روی قسمت های زیر کلیک نمایید:

بارم بندی زیست و زمین

نمونه سئوالات خرداد زیست و آزمایشگاه 1(دوم تجربی)

نمونه سئوالات نهایی زیست و آزمایشگاه 2(سوم تجربی)

نمونه سئوالات نهایی زیست چهارم

نمونه سئوالات نهایی زمین سوم

 

اهمیت فصل شارش انرژی در جانداران در کنکور

در کنکور بارم مشخصی وجود ندارد. اما بررسی سئوالات کنکور نشان می دهد بعضی فصل ها در کنکور مهم ترند. از جمله این بخش ها، فصل 8 یا فصل شارش انرژی در جانداران، مربوط به کتاب چهارم(پیش) است. با توجه به اینکه مطالب این فصل دارای سختی خاص خودش است و قابل تعمیم به بسیاری از مطالب کتاب های دیگر هم می باشد به شکل وسیعی در کنکور های سال های مختلف استفاده شده است. از جمله درکنکور  93  در شش سئوال و در کنکور سال 94 در هشت سئوالی مطالب از این فصل به کار رفته است.

در کنکور 94 سئوال163-175- 179-187 - 201 کاملا مربوط به این فصل هستند.سئوال 196 گرچه  مربوط به فصل باکتری ها است ولی برای جواب دادن به آن باید مطالب فصل 8 را به خوبی بدانیم.در سئوال 188 گزینه 4 به پدیده تخمیر اشاره دارد که مربوط به فصل هشت است.در مورد سئوال 177 هم به نوعی در گزینه یک به پدیده تخمیر اشاره شده است.با این توضیحات 8 سئوال مربوط به فصل هشت بوده که 10درصد سئوالات کنکور مستقیما از این فصل بوده است و با اضافه کردن سئوالات ترکیبی شامل 16 درصد سئوالات کنکور می شود.

با توجه به این مطالب و با توجه به اینکه بودجه بندی سئوالات کنکور مشخص نیست اما می توان نتیجه گیری کرد فصل هشت کتاب چهارم مورد توجه طراحان سئوالات کنکور است.

دانلود سئوالات زیست کنکور با پاسخنامه

مقایسه حرکات گیاهی

تقسیم بندی حرکات گیاهی به شرح زیر است:

اما آنچه در یادگیری این بخش می تواند کمک کند مقایسه این حرکات است.

سئوال1- حرکات خودبخودی و القایی را مقایسه کنید؟

شباهت هر دو در بخش های زنده هستند.

تفاوت: حرکات خودبخودی تحت تاثیر عوامل درونی گیاهی صورت می گیرند اما حرکات القایی تحت تاثیر عوامل خارجی صورت می گیرد.

سئوال2- حرکات گرایشی را با تاکتیکی مقایسه کنید؟

شباهت: هر دو القایی هستند یعنی تحت تاثیر عوامل محیطی صورت می گیرند. شباهت دیگر این است که این حرکات جهت مشخص دارند.

تفاوت: حرکات گرایشی در اندام های در حال رشد رخ می دهد در حالی که حرکات تاکتیکی در سطح سلول های گیاهی رخ می دهد.

سئوال3- حرکات گرایشی را با تنجشی مقایسه کنید؟

شباهت: هر دو القایی هستند و در سطح اندام صورت می گیرند.

تفاوت: حرکات گرایشی جهت مشخص دارند(به سمت محرک رشد می کنند  یا از آن دور می شوند) اما جهت حرکات تنجشی ربطی به جهت محرک ندارد.حرکات گرایشی در اندام های در حال رشد است اما حرکات تنجشی مربوط به اندام های است که رشد خود را انجام داده اند.

سئوال 4- حرکات تنجشی را با تاکتیکی مقایسه کنید؟

شباهت: هر دو القایی هستند.

تفاوت: حرکات تاکتیکی در سطح سلول گیاهی است ولی حرکات تنجشی در حد اندام گیاهی است.تفاوت بعدی اینست که حرکات تاکتیکی جهت مشخص دارند(با توجه به محرک) ولی جهت حرکات تنجشی ربطی به جهت محرک ندارد.

فیلم بسته شدن برگ های گیاه حساس یا قهر و آشتی

برای دانلود فیلم کلیک کنید:

 دانلود

 

نمودار مفهومی رشد جنین

نمودار مفهومی دستگاه تولید مثلی زن

 

نمودار مفهومی از فصل تغییرات سنگ ها زمین سوم

 

 

ملاج یا فونتانل(fontanelle or fontanel)

نقاطی از سر نوزاد، بین استخوان های جمجمه هستند که هنوز استخوانی نشده اند و به همین دلیل وقتی دست می گذاریم نرم هستند. در انسان یک ملاج در جلو (فونتانل قدامی)و دیگری در عقب(فونتانل خلفی) داریم.این نقاط نرم به مرور با رسوب کلسیم سفت شده و بسته می شوند.

یکی از فواید وجود ملاج این است که امکان رشد سریع مغز در دوران نوزادی را فراهم می آورد.

 مناطق نرم در استخوان جمجمه نوزاد (صورتی رنگ)

مقایسه لقاح خارجی و داخلی در جانوران

خلاصه دستگاه تولید مثلی نر

ستون مهر ه ها یا ستون فقرات

ستون مهره ها یا ستون فقرات بخشی است که محور بدن برای حرکت می باشد و نخاع نیز درون آن وجود دارد و محافظت می شود.ستون مهره ها از زیر جمجمه شروع شده و تا درون لگن ادامه پیدا می کند. ستون مهره ها از مهره های ساخته شده است که بین این مهره های متحرک گردنی،پشتی و کمری بخش های از جنس غضروف به نام دیسک وجود دارد که امکان انعطاف پذیری و حرکت کم مهره ها را فراهم می آورد و آسیب به این غضروف ها باعث بیماری دیسک کمر می شود. مهره ها خود به پنج گروه تقسیم می شوند:1- مهر های گردنی به تعداد 7 عدد. اولین مهره گردنی اطلس و دومین مهره آسه نام دارد.وقتی اطلس حول زائده خارج شده از آسه چرخانده شود سر می چرخد.2- مهره های پشتی یا سینه ای به تعداد 12 عدد. 3- مهره های کمری 5 عدد هستند و بزرگترین و متحرک ترین مهره ها هستند.4- مهره خاجی یک عدد که از اتصال 5 مهره جنینی به وجود آمده است. 5- مهره دنبالچه که از 4 مهره جنینی به وجود دارد.

ستون مهره

انواع مهر ها

 ستون مهره

ستون مهر ها همراه با اسامی علمی

 

 

تصویر ستون مهره ها از پشت و کنار

 

 

تعدادی از مهره ها با دیسک بین آن ها و نخاع درون آن ها و اعصاب خارج شده از آن

بازیدیومیکوتاها

 در این گروه به غیر از سیاهک ها وزنگ ها بقیه قارچ ها دارای تولید مثل جنسی هستند. چرخه زندگی این موجودات از چتر قارچ شروع می کنیم.در هر سلول  چتر قارچ دو هسته وجود دارد(n+n). در زیر هر قارچ چتری چین خوردگی های وجود دارد که روی هر یک از این چین خوردگی ها بخش های گرز مانندی به نام بازیدی یا بازیدیوم دیده می شود. در انتهای بازیدی ها  با یکی شدن هسته های هاپلوئید، سلول تخم یا هسته دیپلوئید تشکیل می شود.با تقسیم میوز سلول تخم چهار سلول به وجود می آید که این چهار هسته به بخش های که در انتهای بازیدی تشکیل شده وارد می شوند. در نهایت چهار هاگ جنسی تولید شده و وارد محیط شده و در انجا رشد می کنند و نخینه های هاپلوئید را به وجود می آورند.

نخینه های هاپلوئید حاصل از رشد هاگ ها با هم ادغام شده و نخینه ای با دو هسته می سازند(n+n). از رشد این نخینه دو هسته ای چتر تشکیل می شود و مراحل تکرار می شود.

چین خوردگی های زیر قارچ چتری و بازیدی های روی آن

مراحل تولید هاگ در بازیدیوم

 

تصاویر بازیدی و هاگ های که تشکیل می دهد

کیسه رویانی

  درون تخمدان گل یک یا چند تخمک وجود دارد.به طور معمول هر تخمک نارس نهاندانگان شامل پارانشیم خورش، دو پوسته و منفذی به نام سوراخ سفت است.

نکته: تخمک در گیاهان یک بخش پرسلولی و دیپلوئید(بخشی از اسپوروفیت)است و نباید آن را با تخمک جانوران که هاپلوئید است اشتباه کرد.
در تخمک یکی از سلول های پارانشیم خورش تقسیم میوز انجام می دهد و چهار سلول هاپلوئید به وجود می آورد یکی از آن ها که از سوراخ سفت دورتر است باقی می ماند و سه تای دیگر از بین می روند. سلول باقی مانده همان هاگ یا اسپور نهاندانگان است.
از کجا می گی؟
چون از تقسیم آن گامتوفیت ماده یا همان کیسه رویانی به وجود می آید.
 
اما سلول باقی مانده پس از رشد کردن سه بار تقسیم میتوز انجام می دهد و هشت هسته به وجود می آورد.
چطوری؟
در هر تقسیم میتوز تعداد هسته ها دوبرابر می شود. در تقسیم اول دو هسته و در تقسیم دوم چهارهسته و تقسیم سوم هشت هسته به وجود می آورد.
اکنون کیسه رویانی به وجود آمده که در وسط آن یک سلول درشت با دو هسته ایجاد می شود که به آن سلول دو هسته ای می گویند و در سمت دور از سوراخ سُفت سه سلول به نام آنتی پدال و در نزدیک سوراخ سُفت هم سه سلول که سلول وسطی را تخم زا و دو سلول دو طرف را سلول های همکار یا سینرژید می گویند. کیسه رویانی همان گامتوفیت ماده است.
از کجا می گی؟
چون گامتوفیت ماده بخشی پر سلولی و هاپلوئید است که گامت های ماده را به وجود می آورد یعنی تخم زا و سلول دو هسته ای.
میشه کیسه رویانی را کم سلول ترین گامتوفیت در گیاهان حساب کرد؟
بله چون گامتوفیت خزه و سرخس ها ماکروسکوپی و بزرگ هستند.آندوسپرم نهاندانگان هم با اینکه میکروسکوپی است اما از تعداد زیادی سلول ساخته شده پس کیسه رویانی فقط با هشت سلول از همه کم سلول تر و کوچکتر است.
 
سرانجام کیسه رویانی چیه؟
پس از گرده افشانی و رویش دانه گرده روی کلاله، لوله گرده خود را از طریق خامه به سوراخ سُفت می رساند و دو گامت نر وارد شده یکی با سلول تخم زا ترکیب شده و سلول تخم دیپلوئید را تشکیل می دهد و گامت نر دو با سلول دو هسته ای ترکیب شده و سلول تخم تریپلوئید را به وجود می آورد(لقاح مضاعف یا دو تایی). سرانجام سلول تخم دیپلوئید رویان(همان جنین گیاهی)و سلول تخم تریپلوئید آلبومن یا ماده ذخیره ای دانه را به وجود می آورند.
 

 مراحل تشکیل کیسه رویانی

عکس واقعی از کیسه رویانی

انیمیشن پیدایش کیسه رویانی و لقاح مضاعف

خلاصه تنظیم کننده های رشد گیاهی(هورمون های گیاهی)

آسکومیکوتاها

ساختار تولید مثلی این گروه از قارچ ها آسک نام دارد.نخینه های آن ها دیواره عرضی دارند.بیشتر تولید مثل آن ها به شکل غیر جنسی است اما تولید مثل جنسی هم دارند. انواع تک سلولی آن ها را مخمر می نامند. در روش مولکولی تقسیم بندی قارچ، قارچ های بدون تولید مثل جنسی یعنی دئوترومیست ها جزء این گروه قرار می گیرند. از نمونه ها این گروه قارچ فنجانی، نورسپورا، ساکارومیسز سرویزیه، کاندیدا آلبیکنز هستند.

 

تصویری از نخینه قارچ با دیواره عرضی که این دیواره کامل نیست

 

 چرخه زندگی آسکومیکوتاها:

در تولید مثل غیر جنسی در نوک بعضی نخینه ها هاگ تولید شده و این هاگ ها آزاد شده و دوباره رویش پیدا کرده و از نو این کار تکرار می شود. هاگ های غیر جنسی دارای هیچ پو شش نیستند.

 

هاگ های غیر جنسی در انتهای نخینه ها

 

 

اما در تولید مثل جنسی دو عدد از نخینه ها ادغام شده و بخش های دو هسته ای به وجود می آورند. از رشد این بخش دو هسته ای یک اندام فنجانی شکل به نام آسکوکارپ تشکیل می شود. در انتهای بعضی از نخینه ها هسته ها ادغام می شوند و سلول تخم دیپلوئید را به وجود می آورند. با تقسیم میوز سلول تخم چهار سلول هاپلوئید به وجود می آید که هر کدام  یک تقسیم میتوز انجام می دهند و در نهایت در کیسه انتهای نخینه با نام آسک هشت هاگ جنسی به وجود می آید.

چرخه زندگی آسکومیکوتاها

آسکوکارپ به همراه آسک

تشکیل سلول تخم و آسک هاگ های آن

آسک به همراه هاگ

آسک به همراه هاگ داخل آن

نکته1: تنها سلول دیپلوئید(2n) سلول تخم است.سلول تخم بلافاصله پس از تشکیل تقسیم میوز انجام می دهد.

نکته2: سلول های آسکوکارپ دوهسته ای(n+n) هستند.

نکته 3: هاگ های غیرجنسی هیچ پوششی ندارند.

نکته4: درون آسک، هشت هاگ(n) تشکیل می شود که دو تا دوتا مثل هم هستند.

نکته 5: انواع تک سلولی آن ها را مخمر می گویند.که دارای انواع مفید مثل مخمر نان و انواع مضر مثل کاندیدا آلبیکنز عامل بیماری برفک دهان هستند.

نکته 6: در تقسیم بندی بر اساس روش مولکولی به علت شباهت های DNA دئوترومیست ها را در این گروه قرار می دهند.

نکته 7: مخمرها تخمیر الکلی( تنفس بی هوازی) دارند.نکته 8: مخمرها از طرق جوانه زدن تولید مثل می کنند.

نکته9: این جانداران یوکاریوت، هتروتروف دارای میتوز هسته ای هستند.

 

 

مقایسه مغز مهره داران

مقایسه ساختمان مغز در پستانداران مختلف نشان دهنده افزایش پیچیدگی مغز از ماهی ها به سمت پستانداران است. لُب بویایی در ماهی ها نسبتا بزرگ است و لُب بینایی کاملا مشخص دارد . در این بین می بینیم از سمت ماهی ها به سمت پستانداران مخ و مخچه بزرگتر می شود. لُب بینایی در پستانداران  کاملا جزئی از مخ شده است و به صورت یک لُب مجزا نیست. در پستانداران کار های بینایی در لُب پس سری انجام می شود. در پرندگان لب بویایی دچار کاهش می شود.

 

مقایسه قلب ودستگاه گردش خون مهره داران

۱- ماهی ها:
 قلب ماهی ها دو حفره ای است. یک دهلیز و یک بطن دارند. خون در هر بار گردش یکبار از قلب می گذرد برای همین گردش خون ماهی ها را ساده می نامند. خون تیره و روشن در ماهی ها مخلوط نمی شود به همین علت گردش خون ماهی ها کامل نامیده می شود.

۲- دوزیستان:
قلب سه حفره ای دارند: دو دهلیز و یک بطن. خون تیره و روشن از دهلیز ها وارد بطن شده و با هم مخلوط می شود به همین دلیل گردش خون آن ها ناقص گفته می شود.چون خون در هر بار گردش دوبار از  قلب می گذرد گردش خون مضاعف دارند. یک گردش خون ششی و یک گردش خون عمومی.

۳-  خزندگان:
قلب چهار حفره ای است ولی دیواره بین بطن ها در بیشتر خزندگان کامل نشده به همین علت خون تیره و روشن مخلوط می شوند و گردش خون ناقص است. چون در هر گردش خون، خون دو بار از قلب می گذرد گردش خون مضاعف است.

4- پرندگان و پستانداران:
قلب چهار حفره ای دارند. دو بطن و دو دهلیز کاملا مجزا دارند. گردش خون مضاعف و کامل دارند.

برای دانلود مطلب بالا به صورت PDF  به روی دانلود زیر کلیک کنید:

دانلود

مشاهده دانه گرده کاج

یک فعالیت بسیار ساده، مفرح، نشاط آور که در زمان بسیار کوتاهی قابل انجام است مشاهده دانه های گرده کاج زیر میکروسکوپ است. برای این کار مخروط های نر کاج را که در این فصل به وفور یافت می شوند را به آزمایشگاه می آوریم.

مخروط نر کاج

اکنون یک یا چند مخروط را روی لام له می کنیم و روی پودر زردی که از مخروط روی لام می ماند یک قطره کوچک آب اضافه می کنیم باقیمانده های مخروط را از روی لام بر می داریم و لامل را روی آن می گذاریم. ابتدا با عدسی شیئی 4 سپس 10و40 و 100 دانه های گرده را مشاهده می کنیم.

در زیر میکروسکوپ دانه های گرده را به صورت بخش های دایره مانند و نسبتا شفافی را می بینیم که دو بال سیاه رنگ در دو طرف آن ها است.

دانه های گرده کاج با بزرگنمایی های مختلف

چگونه عضله اسکلتی(ماهیچه مخطط) منقبض می شود؟

چطور  ماهیچه های اسکلتی ما منقبض می شوند؟

برای فهمیدن این موضوع باید ساختمان این ماهیچه ها را بدانیم تا چگونگی عملکرد آن ها را بفهمیم. برای فهمیدن ساختمان این ماهیچه ها، دیدن عکس های میکروسکوپی جالب بر روی مطلب زیر را کلیک کنید:

دانلود

انیمیشن  زیر را هم به عنوان مکمل مطلب بالا ببینید:

 

کوتاه شدن سارکومر در حین انقباض. توجه کنید اندازه بخش تیره ثابت می ماند اما نوار روشن کوتاه می شود.

کپک سیاه نان یا  ریزوپوس استولونیفر

 َکپک سیاه نان با نام علمی ریزوپوس استولونیفر(Rhizopu stolonifers) از گروه زیگومیکوتا ها است و بر روی نان رشد می کند.

این قارچ دارای یک سری رشته های بر روی سطح نان (میسلیوم)به نام استولون و نخینه های درون نان به نام ریزوئید می باشد.از این قسمت ها بخش های عمودی خارج می شود که بر روی هر یک از آن ها  بخش های به نام اسپورانژ ایجاد می شود که در آن هاگ های غیر جنسی تولید می شوند.

در مورد تولید مثل این قارچ باید گفت بیشتر به روش غیر جنسی از طریق تولید هاگ های غیر جنسی درون اسپورانژ با تقسیم میتوز تولید مثل انجام می دهند.

تولید مثل جنسی در کپک سیاه نان: این قارچ در شرایط نامساعد محیطی تولید مثل جنسی هم انجام می دهد. در این شرایط دو رشته قارچ + و - به سمت هم رشد کرده و در قسمتی که به هم می رسند متورم شده و درون هر یک تعدادی هسته جمع می شود و دیواره های انتهای هر یک را جدا می کند.سپس دیواره بین دو قسمت انتهای برداشته می شود و این دو قسمت یکی شده و هسته ها با هم جفت شده و در انتها هر دو هسته با هم یکی شده و تعدادی  هسته های  2n کروموزومی یا زیگوت تشکیل می دهند. به سلول حاصل که محتوی چند عدد هسته های 2n کروموزومی یا زیگوت است زیگوسپورانژ می گویند. در شرایط مساعد محیطی زیگوت های موجود در زیگوسپورانژ تقسیم میوز انجام داده و هاگ های جنسی هاپلوئید تولید می کنند این هاگ ها با تقسیم میتوز درون خود زیگوسپورانژ می رویند و در انتهای نخینه ایجاد شده اسپورانژ تولید کرده که درون آن هاگ های غیر جنسی تولید شده و پس ازبیرون ریختن هاگ ها دوباره رشد کرده و چرخه زندگی ادامه می یابد.

نکته1: هر دو نوع هاگ جنسی و غیر جنسی درون ساختارهای قرار دارند.هاگ های جنسی درون زیگوسپورانژ و هاگ های جنسی درون اسپورانژ تشکیل می شوند.

نکته2: هاگ های غیر جنسی به وسیله تقسیم میتوز تشکیل می شوند.

نکته 3: هاگ های جنسی به وسیله تقسیم میوز تشکیل می شوند.

نکته4: بیشتر مواقع در کپک سیاه نان تولید مثل غیرجنسی صورت می گیرد و فقط در شرایط نامساعد محیطی تولید مثل جنسی صورت می گیرد.

تصویر کلی از چرخه زندگی کپک سیاه نان 

تصویر کلی از مراحل تشکیل زیگوسپورانژ

 

نخینه های مثبت و منفی در بعضی استولون ها

 

رشد دو قسمت از نخینه مثبت و منفی به سوی هم

 

وارد شدن چند هسته در انتهای هر قسمت پیش رونده

 

تشکیل دیواره عرضی که انتهای دو بخش پیش رونده که به هم متصل شده اند را جدا می کند

 

ترکیب دو انتها با از بین رفتن دیواره بین آن ها

 

جفت شدن هسته ها و سپس یکی شدن آن ها

 

هسته های 2n کروموزومی تشکیل شده در زیگوسپورانژ یا اندام تولید مثل جنسی

 

تشکیل زیگوسپورانژ سلولی با چند هسته 2n  کروموزومی و یا زیگوت

زیگوسپورانژ دارای دیواره سلولی محکم و مقاوم به شرایط نامساعد محیطی است

 

تقسیم میوز برای زیگوت ها درون زیگوسپورانژ رخ داده و در شرایط مساعد محیطی هاگ های جنسی حاصل رشد کرده و در قسمت انتهای بخش رشده کرده اسپورانژ تولید شده و هاگ های غیر جنسی تولید می کند

 

عکس های از اسپورانژ

عکس های واقعی از زیگوسپورانژ

 

برای دریافت مطلب به صورت pdf بر روی دانلود زیر کلیک کنید :

دانلود

 

تقسیم بندی قارچ ها

دو نوع تقسیم بندی برای قارج ها در نظر می گیرند یک نوع تقسیم بندی مرسوم که گروه دئوترومیست ها را یک شاخه جدا در نظر می گیرند. نوع تقیسم بندی دوم بر اساس روش مولکولی است که دئوترومیست ها را جزء آسکومیست ها در نظر می گیرند.

 

تقسیم بندی مرسوم

 

تقسیم بندی بر اساس روش مولکولی

دانه گرده نهاندانگان

دانه گرده نهاندانگان گامتوفیت آن ها است. دانه گرده نهاندانگان کمترین سلول را در بین گامتوفیت های گیاهان هم دارد.

از کجا می گی؟

چون بخش هاپلوئیدی است که گامت های نر را می سازد پس گامتوفیت است. دو سلول بیشتر ندارد پس از گرده بازدانگان که چهار سلولی، هم تعداد سلول هایش کمتر است. گامتوفیت های گیاهان بدون دانه هم پرسلولی هستند.

اون وقت کجا و چه جوری درست میشه؟

بر روی گل بخشی به نام پرچم داریم. پرچم از میله وبساک تشکیل شده است. درون بساک کیسه های به نام کیسه گرده وجود دارد که داخل آن ها سلول های به نام سلول مادر گرده وجود دارند. هر سلول های مادر گرده با تقسیم میوز چهار سلول به وجود می آورد که به آن ها گرده نارس(هاگ نر) می گویند. هر گرده نارس تقسیم میتوز انجام می دهد و گرده رسیده را به وجود می آورد که دارای دو سلول زایشی و زایشی و دو دیواره داخلی و خارجی است که دیواره خارجی دارای تزیین های به خصوصی است.

وقتی دانه گرده بر روی کلاله مادگی قرار بگیرد سلول رویشی شروع به رشد می کند و لوله گرده را می سازد. در نهایت لوله گرده خود را به کیسه رویانی می رساند و سلول زایشی با تقسیم دو گامت نر می سازد که این دو سلول از طریق لوله گرده خود را به تخم زا و سلول دو هسته ای می رسانند و لقاح دوتایی انجام می دهند.

مراحل تولید و رویش دانه گرده نهاندانگان

عکس از مراحل تولید و رویش دانه گرده نهاندانگان

نمونه امتحان نهایی زمین شناسی سوم

برای دانلود روی قسمت های زیر کلیک کنید:

زمین سوم خرداد 95

زمین سوم دی ماه 94

زمین سوم شهریور 94

زمین سوم خرداد 94

زمین سوم دی ماه93

زمین سوم شهریور93

زمین سوم خرداد93

زمین سوم دی ماه92

زمین سوم شهریور92

زمین سوم خرداد92

زمین سوم دی ماه91

زمین سوم شهریور91

زمین سوم خرداد91